UNU MONDO

Esperantista partio por justa tutmondiĝo

 

Cirkulero n-ro 1, 31-a de januaro 2010

 

[Hejmpaĝo de UNU MONDO]


 

Karaj membroj, subtenantoj kaj interesiĝantoj,

 

nun finiĝas la unua kvaronjaro post la fondo de UNU MONDO. Mi kore dankas al ĉiuj, kiuj helpis per kuraĝigoj, membreco, diskutado aŭ laboro. Nia agado ankoraŭ ne tre abundis, i.a. ĉar mia propra tempo por la afero daŭre estas limigita pro profesio kaj familio, kaj certe por kelkaj aliaj el ni estas same.

 

Kelkaj pozitivaj aferoj

 

Ĝojige estas, ke ni jam havas landajn reprezentantojn en 12 landoj, ke nia reta forumo ĉe Googlegroups bone funkcias, kaj ke en Germanio jam okazis kelkaj prelegoj pri UNU MONDO en Esperanto-aranĝoj. Tie montriĝis, ke almenaŭ inter germanaj esperantistoj la interesiĝo pri UNU MONDO certe ne estas malpli granda ol tiu pri Eŭropo – Demokratio - Esperanto. (Kontraŭe, en Francio la interesiĝo pri EDE daŭre restas multe pli granda.)

 

Pozitiva estas ankaŭ, ke en decembro 2009 fondiĝis la Fondaĵo Unu Mondo („Stiftung für die Eine Welt“) kun baza kapitalo de € 5.000. Ĝiaj interezoj kaj eventualaj pliaj donacoj estu ĉiujare uzataj por projektoj de evolua kunlaboro pere de Esperanto aŭ similaj „komun-utilaj“ aferoj.

 

La situacio en Germanio

 

En Germanio ni nun devas atente sekvi la evoluon de EDE, al kiu tiel mankas agemaj homoj, ke momente la sola tre konkreta propono pri ĝia estonto estas, ke UNU MONDO „transprenos“ ĝin, t.e. ke la membrokunveno transformos la asocion al la partio UNU MONDO, kiu do transprenas la juran personecon de EDE. Tia paŝo trovus subtenon de kelkaj membroj, sed ankaŭ kontraŭstaron, i.a. pro tio, ke esperantistoj vidas ŝancon ĝuste en la lingva problemo en EU, aŭ ke iuj opinias la demokration en EU nepre plibonigenda. Tian kontraŭstaron ni eble povus mildigi, se ankaŭ la germana UNU MONDO enmetus en sian programon proponon pri justa kaj efika kompreniĝo en EU pere de Esperanto. Kaze de transpreno ni relative facile ekhavus nian unuan landan sekcion kun membraro, banka konto kaj financaj rimedoj – tamen mi povus ankaŭ imagi, ke tiukaze ni donacus la financan havaĵon de EDE-Germanio al la EDE-Federacio por ke neniu plendu pri „ŝtelo“.

 

Niaj problemoj

 

Ĝis nun ni ankoraŭ ne vere ofertis servojn al la membroj, kaj lige kun tio ni ankoraŭ preskaŭ ne varbis por membreco, tiel ke nia membronombro estas nur ĉ. 25 (tamen kun kelkaj renomaj esperantistoj). La membreco estas unuavice simbola apogo, sed donu kompreneble ankaŭ la rajton kundecidi pri nia evoluo, eĉ se niaj unuaj formalaj voĉdonoj eble okazos nur en la venonta jaro. Ankoraŭ ne aperis konkretaj planoj por landa sekcio krom en Germanio. Nia tutmondeco tamen havas valoron, ĉar certe gravas, ke ni ne nur pretendu, ke ni deziras la bonon de la tuta homaro, sed diskutu ĉion sur tutmonda nivelo. Ekzemple la demandon, ĉu la industriaj landoj simple altigu sian evoluan helpon aŭ ĉu ili faru pli profundajn ŝanĝojn (ekz. pli malfermante siajn merkatojn por produktoj el Afriko), ni nepre diskutu tutmonde.

 

Planoj por agado

 

Nia ĉefa celo estas partopreni en balotoj. Tio kompreneble nenie estas tute facila, tamen mi estas optimisma, ke tio sukcesos en Germanio en 2013/2014 kaj tiam donos kuraĝigojn ankaŭ en aliaj landoj.

 

Ni tamen povas fari ankaŭ pli etajn agadojn:

 

- Ni povas subteni diversajn iniciativojn (ekzemple la kampanjon por starigo de parlamento ĉe UN). Entute certe eblos trovi centojn da iniciativoj, kie UNU MONDO povus subskribi aŭ membriĝi, parte kun kaj parte sen pagi kotizon. 

 

- Ni povas publikigi gazetarajn komunikilojn (eble unue ene de la Esperanto-movado, poste ankaŭ por la neesperantista gazetaro) pri aktualaj temoj. Ekzemple la fiasko de la Klimata Konferenco en Kopenhago en la pasinta decembro povus esti okazo por atentigi pri la utilo de tutmonda partio.

 

Tiaj aferoj ĝis nun ne ankoraŭ ne realiĝis pro tempomanko, tamen mi intencas iam en la venontaj semajnoj komenci (interkonsente kun la estraro, kaj post diskuto en nia forumo ĉe Googelgroups) la punkton „subteno de aliaj iniciativoj“. Kompreneble proponoj aŭ kunlaboremo ĉi-rilate estas ĉiam bonvenaj.

 

Gravas por ni ankaŭ ekhavi pli profesi-nivelajn retejojn, ĉar tiam ni povas pli memfide konatigi nin ankaŭ ekster la Esperanto-movado. Ĉi-rilate kunlaboremo daŭre estas bonvena. Kiam ni havos proprajn financajn rimedojn (do post starigo de germana sekcio kun jura personeco), ni certe povos pli facile akiri profesi-nivelan hejmpaĝon (kaj partian emblemon), eventuale ankaŭ pere de http://www.eklaboru.com/ .

 

En Germanio mi planas, ke UNU MONDO prezentos sin en la granda Kristana Foiro en Dresdeno en Junio 2011 – vidu http://www.unu-mondo.org/kalendaro.htm .

 

Landaj perantoj

 

Ĉe UEA la delegita reto utilas (miaopinie) ĉefe pro tio, ke per ĝi eblas tre bone montri la internaciecon de Esperanto. Same ni jam nun povas per listo de landaj reprezentantoj (kiuj ja ekzistas jam en 12 landoj) bone montri nian tutmondecon. Ideale estus, se landaj reprezentantoj ŝatus mem esplori pri eblecoj partopreni en balotoj, kaj kunordigi fondon de landaj sekcioj – sed tion ni kompreneble neniel povas atendi de ĉiu. Tamen estus bone, se landaj reprezentantoj diskonigus nian partion. Ĉiukaze sinproponoj de landaj reprezentantoj daŭre estas bonvenaj.

 

Politikaj diskutoj

 

Laŭ opinio de Heroldo Komunikas, UNU MONDO konsistas en sia kerno el „elreviĝintaj kristandemokratoj“. Mi mem vere povus nomi min tia, sed ĝojas ankaŭ pri aliĝoj kaj opinioj ekzemple de maldekstruloj. Ideale estus, se kaze de partoprenoj en balotoj ni povas prezenti ne tro banalan programon, kies enhavon almenaŭ 80 % de la esperantistoj povas akcepti, t.e. almenaŭ ne kontraŭi. Sekve tre gravas por ni kompromisoj – ekzemple inter la sekvaj vidpunktoj:

 

 

Mi kredas kaj esperas, ke daŭre tio, kio nin kunigas, estas pli grava ol tio kio nin disigas. Foje eblas per malsamaj vojoj alproskimiĝi al similaj celoj. Se ni havas politike ne tro malvastan direkton, ni povas starigi kontaktojn kun pli da diversaj asocioj. Mi mem ŝatus kunlabori ekz. kun la katolika pacmovado „Pax Christi“ kaj iniciativoj kiel „Tutmonda Marshall-Plano“ aŭ „Fondaĵo Monda Etiko“, dum aliaj anoj de UNU MONDO eble preferus kontakti tute aliajn asociojn. Tio certe estas bonvena. Eble tamen iom post iom montriĝas, ke ni preferas direktiĝi ĉefe al iu specifa politika direkto, kie ni trovas pli da subtenantoj. Mi eĉ ne kontraŭus, se tiu politika direkto malsamus en diversaj landoj, se la bazaj celoj restas samaj.

 

Nia etika bazo

 

Gravaj partioj ofte havas iun etikan bazon, kiu povas esti ekzemple socialismo, liberalismo aŭ kristanismo. Por UNU MONDO mi proponas kiel etikan bazon „interkulturan humanismon“ aŭ „mondan etikon“, t.e. la strebadon akiri el diversaj kulturoj kaj religioj iun minimuman interkonsenton. UNU MONDO do tiam povus prezenti sin kiel „Partio, kiu konstruas pontojn“. Ĉar jam Zamenhof estis pioniro de interkultura humanismo kaj ĉar oni foje kritikas, ke „monda etiko estas artefarita kiel Esperanto“, tia etika bazo certe bone taŭgus por esperantista partio.

 

Ni tamen devas konscii pri tio, ke „monda etiko“ aŭ „interkultura humanismo“ ne donas respondon al ĉiuj demandoj. Ili instigas nin pensi tutmonde, sed ekzemple rilate al egalrajtigo de samseksemuloj gravas unuavice la diferenco inter konservativa kaj progresema pensado, pri kio ni ĝis nun malmulton diris.

 

Miaopinie gravas, ke ni ĉiam serĉu dialogon kaj evitu provokojn. Tiusence, mi ĝojas ankaŭ pri tio, ke UEA kongresos en 2013 en Vjetnamio (malgraŭ nekontentiga respekto de homaj rajtoj tie), kaj mi cetere neniam disvastigus ekzemple karikaturojn pri Mahometo.

 

Kunlaboro

 

Memkompreneble ĉiaj ideoj kaj ĉia kunlaboremo por progresigi nian aferon estas bonvena. Vi povas partopreni en nia forumo, skribi al mi aŭ aliaj estraranoj, aŭ diskonigi nian partion ĉiel ajn.

 

Cetere, jam nun ĉiu membro aŭ simpatianto de UNU MONDO povas peti ĉe mi plusendan retpoŝtan adreson laŭ la modelo xy@unu-mondo.org, prefere kun la inicialoj de la persona kaj la familia nomo.

 

Finaj vortoj

 

Lastatempe mi legis, preskaŭ senhalte, la fascinan libron „Bona Espero - idealo kaj realo.“ Tie la geedzoj Grattapaglia memoras, ke reveninte de sia unua vizito en tiu brazila infana vilaĝo, ilia entuziasma raporto trovis skeptikajn aŭskultantojn: „La sindetena rilato de la samideanoj al tiel nobla afero estis por ni malfacile komprenebla.“  Danke al persista laboro surbaze de la idealo pri pli bona mondo, inspirita nelaste de Zamenhof, Bona Espero iom post iom fariĝis alte respektata institucio en kaj ekster Esperantio. Kvankam povus esti orgojle kompari politikan projekton kun tia bonfara institucio, mi esperas, ke io simila okazos ankaŭ al UNU MONDO.

 

Wiesbaden (Germanio), 2010-01-31

 

Ulrich Matthias

sekretario de UNU MONDO.